ट्रायसेराटॉप्स हा एक प्रसिद्ध डायनासोर आहे. तो त्याच्या प्रचंड शिरोवस्त्रासाठी आणि तीन मोठ्या शिंगांसाठी ओळखला जातो. तुम्हाला वाटेल की तुम्हाला त्याच्याबद्दल माहिती आहे.ट्रायसेराटॉप्सठीक आहे, पण वस्तुस्थिती तुम्हाला वाटते तितकी सोपी नाही. आज आम्ही तुम्हाला ट्रायसेराटॉप्सबद्दल काही 'गुपिते' सांगणार आहोत.
१. ट्रायसेराटॉप्स गेंड्याप्रमाणे शत्रूवर झडप घालू शकत नाही.
ट्रायसेरॅटॉप्सची अनेक पुनर्स्थापित चित्रे त्यांना गेंड्यांप्रमाणे शत्रूवर धावून जाताना आणि नंतर त्यांच्या डोक्यावरील मोठ्या शिंगांनी त्यांना भोसकताना दाखवतात. वास्तविक पाहता, ट्रायसेरॅटॉप्स असे करू शकत नाही. २००३ मध्ये, ब्रिटिश ब्रॉडकास्टिंग कॉर्पोरेशनने (बीबीसी) “द ट्रुथ अबाऊट किलर डायनोसॉर्स” हा जीवाश्मशास्त्रीय माहितीपट चित्रित केला, ज्यामध्ये ट्रायसेरॅटॉप्स शत्रूवर आदळत असल्याचे अनुकरण केले होते. चित्रपट चमूने हाडांसारख्या पोताच्या पदार्थाचा वापर करून ट्रायसेरॅटॉप्सची १:१ प्रतिकृती कवटी तयार केली आणि नंतर आघाताचा प्रयोग केला. याचा परिणाम असा झाला की आघाताच्या क्षणी नाकाचे हाड मोडले, यावरून हे सिद्ध झाले की ट्रायसेरॅटॉप्सच्या कवटीची ताकद त्याच्या वेगाने धावण्याला आधार देऊ शकत नव्हती.
२. ट्रायसेरॅटॉप्सला वाकडी शिंगे होती.
मोठी शिंगे हे ट्रायसेरॅटॉप्सचे प्रतीक आहे, विशेषतः डोळ्यांच्या वर असलेली दोन लांब मोठी शिंगे, जी शक्तिशाली आणि वर्चस्वशाली वाटतात. आपला नेहमी असा समज होता की ट्रायसेरॅटॉप्सची शिंगे जीवाश्मांमध्ये जतन झाल्याप्रमाणे सरळ पुढे वाढली होती, परंतु संशोधनातून असे दिसून आले आहे की शिंगाचा फक्त हाडाचा भागच जतन झाला आहे आणि बाहेरील आवरण असलेला शिंगासारखा भाग जीवाश्म बनलेला नाही. जीवाश्मशास्त्रज्ञांचा असा विश्वास आहे की ट्रायसेरॅटॉप्सच्या मोठ्या शिंगांच्या बाहेरील शिंगासारखी आवरणे कालांतराने वाकली, त्यामुळे शिंगांचा आकार संग्रहालयात दिसणाऱ्या जीवाश्मांपेक्षा वेगळा होता.
३. मुखवटे घातलेले ट्रायसेराटॉप्स
जर तुम्ही ट्रायसेरॅटॉप्सच्या कवटीचे काळजीपूर्वक निरीक्षण केले, तर तुमच्या लक्षात येईल की त्याचा चेहरा वाळलेल्या सफरचंदाच्या सुरकुतलेल्या पृष्ठभागाप्रमाणे उंचवट्यांनी आणि एकमेकांना छेद देणाऱ्या रेषांनी बनलेला आहे. जिवंतपणी ट्रायसेरॅटॉप्सचा चेहरा इतका सुरकुतलेला नसावा. जीवाश्मशास्त्रज्ञांचा असा विश्वास आहे की, ट्रायसेरॅटॉप्सचा चेहरा एखाद्या मुखवट्याप्रमाणे शिंगाच्या थराने झाकलेला असावा, जो एक विशिष्ट संरक्षक भूमिका बजावतो.
४. ट्रायसेरॅटॉप्सच्या नितंबांवर काटे असतात.
ट्रायसेरॅटॉप्सच्या जीवाश्मांव्यतिरिक्त, गेल्या काही दशकांमध्ये मोठ्या संख्येने ट्रायसेरॅटॉप्सच्या त्वचेचे जीवाश्म सापडले आहेत. या त्वचेच्या जीवाश्मांवर, काही खवल्यांवर काट्यांसारखे उंचवटे आहेत आणि ट्रायसेरॅटॉप्सच्या नितंबांवरील त्वचा साळिंदरासारखी दिसते. या केसांची रचना नितंबांचे संरक्षण करण्यासाठी आणि मागील बाजूची सुरक्षा सुधारण्यासाठी असते.
५. ट्रायसेरॅटॉप्स अधूनमधून मांस खातात.
आपल्या अंदाजानुसार, ट्रायसेरॅटॉप्स हा गेंडा आणि पाणघोड्यासारखा, तापट स्वभावाचा शाकाहारी प्राणी वाटतो, परंतु जीवाश्मशास्त्रज्ञांचा असा विश्वास आहे की ते पूर्णपणे शाकाहारी डायनासोर नसावेत आणि शरीरातील सूक्ष्म घटकांची गरज भागवण्यासाठी ते अधूनमधून प्राण्यांचे मृतदेह खात असावेत. मृतदेह कापण्यासाठी ट्रायसेरॅटॉप्सची वाकडी आणि तीक्ष्ण शिंगासारखी चोच चांगलीच उपयोगी पडत असावी.
६. ट्रायसेराटॉप्स टायरेनोसॉरस रेक्सला हरवू शकत नाही.
ट्रायसेरॅटॉप्स आणि प्रसिद्ध टायरानोसॉरस एकाच युगात राहत होते, त्यामुळे सर्वांना वाटते की ते मित्रांची एक जोडी आहे जी एकमेकांवर प्रेम करते आणि एकमेकांना मारते. टायरानोसॉरस ट्रायसेरॅटॉप्सची शिकार करतो आणि ट्रायसेरॅटॉप्सदेखील टायरानोसॉरसला मारू शकतो. पण खरी परिस्थिती अशी आहे की टायरानोसॉरस रेक्स हा ट्रायसेरॅटॉप्सचा नैसर्गिक शत्रू आहे. नैसर्गिक शत्रू असण्याचा अर्थ असा आहे की ते केवळ त्यांनाच खातात. टायरानोसॉरस कुटुंबाचा उत्क्रांतीचा मार्ग मोठ्या सेरॅटॉप्सियन प्राण्यांची शिकार करण्यासाठी आणि त्यांना मारण्यासाठीच जन्माला आला होता. ते ट्रायसेरॅटॉप्सला आपले मुख्य अन्न म्हणून वापरत असत!
ट्रायसेरॅटॉप्सबद्दलच्या वरील सहा 'रहस्यां'च्या मुद्द्यांमुळे तुमची त्यांच्याशी पुन्हा ओळख झाली का? जरी खरा ट्रायसेरॅटॉप्स तुमच्या कल्पनेपेक्षा थोडा वेगळा असला तरी, तो सर्वात यशस्वी डायनासोरपैकी एक आहे. उत्तर अमेरिकेत क्रिटेशियस काळाच्या उत्तरार्धात, मोठ्या प्राण्यांच्या एकूण संख्येत त्यांचा वाटा ८०% होता. असे म्हणता येईल की ट्रायसेरॅटॉप्स डोळे भरून पाहतात!
कावाह डायनासोर अधिकृत वेबसाइट:www.kawahdinosaur.com
पोस्ट करण्याची वेळ: ०१-डिसेंबर-२०१९